List

Eg har hatt stor glede av bøkene som Sumaya Jirde Ali og Camara Lundestad Joof har gjeve ut i Samlaget sin jubileumserie «Norsk røyndom». For ikkje så lenge sidan las eg «Mot Normalt» av Bjørn Hatterud i same serie.

I likskap med Ali og Joof har også Hatterud skrive ei kort lita bok i sjølvbiografisk og dokumentarisk stil, kor han verkeleg får formidla noko viktig om røyndomen. Eg las heile boka ein kveld i god tid før leggjetid, men måtte liggja vaken ei stund og grunna over denne nydelege vesle boka.

Hatterud skriv om barndommen og oppveksten i Brumunddal. Han er fødd med ryggmarksbrokk og var mykje på sjukehus, gjekk gjennom kompliserte operasjonar og hadde mange plager. Han var plaga med overvekt og vart mobba. Som gut sat mykje for seg sjølv og las. Heldigvis hadde han ein fantastisk morfar som lytta og diskuterte politikk i timevis med den veslevaksne ungen.

Han er også homofil og har arbeidarklassebakgrunn, og i møte med homomiljøet i byen opplever han at han heller ikkje passer inn der. Dessutan er han redd for at hans kjære morfar – som ein mann av sin generasjon – ikkje skal akseptera og forstå at han er homofil. Men akkurat det viste seg å ikkje vera noko problem. Morfaren var berre utruleg stolt over at barnebarnet hadde funne seg kjærast som kom frå ein storgard:

«Eg fortalde morfar om Peder, som ikkje berre var bondeson, men attpåtil frå ein storgard på Romerike. Morfar kom frå ei verd der familien hadde vore underlagd storgarden, der storgarden var sjølve toppen av verda, den økonomiske og materielle makta låg der. No hadde dottersonen hans funne seg ein kjærast frå ein storgard. Bestefar var så stolt at han nærast sprakk. Eg såg det gnistra i auga hans, no hadde nokon i familien gjort det stort! Dette var noko å skryte av! Han fortalde det til alle, han Bjørn hadde funne seg følgje! Og jenta, jenta ho kom frå ein storgard! Gong på gong retta folk på morfar, det er ikkje noko jente, veit du. Bjørn har funne seg ein gut, han heiter Peder. Men kjønnet spela ingen rolle for morfar. For kvar gong svara han, like entusiastisk og glad: «Ja, visst faen, dæ æ en gutt! Men ænna gutten, hæin kjæm frå en storgard!» (side 60).

Hatterud har skriv ei bok om å vera annleis på alle måtar, om å ikkje passa inn. Og akkurat det temaet – å vera annleis – viser det seg at mange er interessert i å lesa om. «Eg skreiv om å vere ein homo som ikkje passa inn, om funksjonshemningar og stigmatisert arbeidsklassekultur (side 62). Dette gjorde han etterkvart til sin identitet og sitt levebrød: «Gradivis fekk eg eit anna sjølvbilete og ein slags underleg karriere som profesjonelt annleis» (side 64).

Eg syns denne boka var så nydeleg fordi ho skildrar einsemd, utanforskap og smerte, men også korleis desse erfaringane blir ein ressurs i livet. Er det eigentleg så mykje meir attråverdig å leva eit liv som «normal»? Som mora har sagt til han gong på gong: «Eg er så utruleg glad for at du fekk funksjonshemningane dine. For utan dei så hadde du kanskje blitt igjen i Brumunddal og jobba på posten eller noko slikt» (side 69).

 

Legg att eit svar

Epostadressa di blir ikkje synleg. Påkravde felt er merka *

  Posts

april 1st, 2019

Rep-kolleksjon 2019

Både heime, i barnehagen, på veg til jobb og ute går heile familien rundt i stillongs og ullskjorter. Magnus slit […]

mars 24th, 2019

Endringskraft

40.000 barn og unge var i politisk streik på fredag. For miljøet, jorda og framtida vår, og mot politikarar som […]

mars 18th, 2019

Skrivetid

Eg skriv mykje. Store delar av jobben min går ut på å skriva rapportar, vitskaplege artiklar, søknader, kronikkar og føredrag. […]

mars 4th, 2019

Hytta i Beiarn

Familien til Marius har bygd ei fantastisk tømmerhytte i Beiarn – eit eldorado for skikøyring berre halvanna times køyring heimefrå. […]

januar 28th, 2019

Grande blir likestillingsminister og Ropstad sit igjen med pengesekken

Når likestillingspolitikken skal ut av departementet, sit Kjell Ingolf Ropstad igjen med heile pengesekken. Det er dei 30 milliardane – […]

januar 27th, 2019

To år

Om nokre få timar er det nøyaktig 2 år sidan Magnus vart fødd. Hurra for han, og gratulerer så mykje […]

januar 17th, 2019

Mot normalt

Eg har hatt stor glede av bøkene som Sumaya Jirde Ali og Camara Lundestad Joof har gjeve ut i Samlaget […]

januar 10th, 2019

Go green, Norlandia!

Tidlegare denne veka skreiv eg om klimapolitikk nedanfrå, som ein metode for å kvitta seg med den pasifiserande klimaangsten og […]

januar 7th, 2019

Klimapolitikk nedanfrå

2018 var året då klimaangsten tok meg fullstendig. Ein lengre periode med over 30 grader i Bodø i sommar var […]

desember 17th, 2018

Parkeringsplassar så langt auga kan sjå

Me bur på Mørkved, som er ein stor og tett befolka bydel i den veksande småbyen Bodø. Her står einebustadene […]